Apelacja w prawie karnym (cz. 6) – błąd w ustaleniach faktycznych
Podstawą apelacji może być błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na jego treść (art. 438 pkt.3 Kodeksu postępowania karnego). Przez możliwość wpływu ustaleń faktycznych na treść orzeczenia rozumieć należy przede wszystkim możliwość oddziaływania zarzucanego i stwierdzonego uchybienia na treść rozstrzygnięcia w jakimkolwiek zakresie, np. w zakresie rodzaju lub rozmiaru winy albo w ogóle jej braku albo wpływ w zakresie przyjętych kwalifikacji prawnych czynu lub w zakresie wymierzonej kary zarówno w sensie jej rozmiaru jak i w sensie jej ukształtowania. Będzie to też wpływ w zakresie orzeczenia o powództwie cywilnym czy braku takiego orzeczenia, w zakresie orzeczenia odszkodowania pieniężnego czy braku takiego rozstrzygnięcia czy też w zakresie przyjęcia, że istnieją albo też nie istnieją jakieś określone przesłanki procesowe.
Ten wpływ może także dotyczyć poszczególnych elementów czynu przypisanego oskarżonemu, np. czas czynu, miejsce czynu, okoliczności jego popełnienia, rozmiar wyrządzonej szkody, wartość przedmiotów przestępstwa, sposoby działania sprawców, a więc błąd ten może dotyczyć wszystkich tych okoliczności.
Jakiekolwiek błędy lub braki w tym zakresie mają wpływ na treść orzeczenia, ponieważ po naprawieniu tych błędów dane orzeczenie będzie miało zupełnie inną treść. Niektóre nawet pozornie drobne uchybienia czy pozornie drobne błędy w opisie czynu przypisanego sprawcy mogą mieć kapitalne i daleko idące znaczenie dla sytuacji procesowej oskarżonego, bo np. brak ustalonej daty czynu czy wadliwe ustalenie jej może mieć znaczenie dla kwestii alibi oskarżonego w innym procesie toczącym się w innym czasie i w innym miejscu. To samo dotyczy też prawidłowo ustalonego miejsca popełnienia przestępstwa, bo również nieprawidłowo ustalone miejsce popełnienia przestępstwa.
Podnosząc, zatem zarzut błędów w ustaleniach faktycznych zwalczamy wyrok nie na płaszczyźnie prawa, lecz na płaszczyźnie faktów i wysnutych z nich wniosków, co do istnienia lub nie istnienia dalszych faktów, a także, co do znaczenia prawidłowego przeprowadzenia dowodów.
Chodzi tu o błędność ustaleń będących konsekwencją oceny dowodów – oceny nie uwzględniającej – w szczególności – wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego. Zarzut ten sprowadza się do błędnej oceny materiału dowodowego.
W ramach tego zarzutu dopuszczalne jest w pełni kwestionowanie zeznań świadków, zwłaszcza, że sąd dał wiarę jednym świadkom, a odmówił wiary innym świadkom – to będzie zarzut błędu w ustaleniach faktycznych. Oczywistą jest rzeczą, że błąd w ustaleniach nieistotnych nie ma wpływu na treść orzeczenia – to też wynika z tej trzeciej podstawy zaskarżenia.
Podsumowując: zarzut błędu w ustaleniach faktycznych może być słuszny tylko wtedy, gdy sąd oparł wyrok na faktach, które nie znajdują potwierdzenia w wynikach postępowania dowodowego albo też z prawidłowo ustalonego stanu faktycznego wysnuwa wnioski niezgodne z prawidłami logicznego myślenia.
źródło:prawoity.pl